Boşanma sürecinde en çok merak edilen konulardan biri, anlaşmalı boşanma ile çekişmeli boşanma arasındaki farklardır. Hangi boşanma yolunun uygulanacağı; eşlerin boşanma ve boşanmanın sonuçları konusunda uzlaşıp uzlaşamadığına göre değişir.
Bu yazıda, anlaşmalı ve çekişmeli boşanma davalarının temel farklarını genel hatlarıyla ele alıyoruz.
Anlaşmalı Boşanma Nedir?
Anlaşmalı boşanma; eşlerin boşanma, velayet, nafaka, mal paylaşımı ve diğer hukuki sonuçlar konusunda ortak iradeye ulaşmaları hâlinde açılan boşanma davasıdır.
Türk Medeni Kanunu’nda öngörülen şartların gerçekleşmesi durumunda hâkim, tarafları bizzat dinleyerek anlaşmanın hukuka ve çocukların menfaatine uygun olup olmadığını değerlendirir.
Çekişmeli Boşanma Nedir?
Tarafların boşanma konusunda veya boşanmanın sonuçları hakkında anlaşamaması hâlinde çekişmeli boşanma davası gündeme gelir.
Bu tür davalarda mahkeme, tarafların iddialarını, delillerini ve hukuki gerekçelerini değerlendirerek karar verir.
Anlaşmalı ve Çekişmeli Boşanma Arasındaki Başlıca Farklar
Anlaşma Durumu
Anlaşmalı Boşanma
Taraflar boşanmanın tüm sonuçları üzerinde uzlaşmıştır.
Çekişmeli Boşanma
Taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
Dava Süreci
Anlaşmalı boşanma davaları, gerekli şartların bulunması hâlinde daha kısa sürede sonuçlanabilir.
Çekişmeli boşanma davalarının süresi ise dosyanın kapsamına, delillere ve yargılama sürecine göre değişiklik gösterebilir.
Delil İncelemesi
Anlaşmalı boşanmada tarafların anlaşması esas alınırken;
çekişmeli boşanmada mahkeme tanık beyanları, belgeler ve diğer delilleri değerlendirir.
Nafaka ve Velayet
Anlaşmalı boşanmada taraflar bu konularda ortak karar verebilir.
Çekişmeli boşanmada ise mahkeme, somut olayın özelliklerine göre karar verir.
Hangi Boşanma Türü Tercih Edilmelidir?
Bu sorunun herkes için geçerli tek bir cevabı bulunmamaktadır.
Tarafların anlaşma sağlayabilmesi, çocukların durumu, mal varlığı, nafaka talepleri ve uyuşmazlığın kapsamı gibi birçok unsur birlikte değerlendirilmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Anlaşmalı boşanma için evlilik süresinin önemi var mıdır?
Türk Medeni Kanunu’nda anlaşmalı boşanmaya ilişkin belirli şartlar düzenlenmiştir. Somut olay bakımından bu şartların oluşup oluşmadığı ayrıca değerlendirilmelidir.
Çekişmeli boşanma davası ne kadar sürer?
Davanın süresi; mahkemenin iş yüküne, delillerin toplanmasına ve uyuşmazlığın kapsamına göre değişebilir. Bu nedenle kesin bir süre vermek mümkün değildir.
Anlaşmalı boşanmada hâkim protokolü değiştirebilir mi?
Kanunda öngörülen şartlar çerçevesinde hâkim, özellikle çocukların üstün yararı ve hukuka uygunluk bakımından gerekli gördüğü değişiklikleri önerebilir.
Sonuç
Anlaşmalı boşanma ile çekişmeli boşanma arasındaki temel fark, tarafların boşanmanın sonuçları konusunda uzlaşıp uzlaşamadıklarıdır.
Her boşanma süreci kendine özgü özellikler taşıdığından, uygulanacak hukuki yol somut olayın şartlarına göre değerlendirilmelidir.